Vì sao Mỹ tăng mạnh nhập khẩu hàng hóa châu Á?

Vì sao Mỹ tăng mạnh nhập khẩu hàng hóa châu Á?

Nhập khẩu hàng hóa từ châu Á vào Mỹ tiếp tục tăng trong tháng 6/2026 khi các doanh nghiệp đẩy nhanh việc tích trữ hàng tồn kho trước thời điểm chính quyền Tổng thống Donald Trump nâng thuế nhập khẩu vào cuối tháng 7.

Tổng thống Donald Trump tháng trước đã áp mức thuế từ 10%-12.5% đối với 60 đối tác thương mại sau khi mức thuế đồng loạt 10% hết hiệu lực vào ngày 24/07. Ảnh: Reuters.

Theo số liệu Bộ Thương mại Mỹ công bố vào ngày 04/08, thâm hụt thương mại của Mỹ với 12 nền kinh tế châu Á tăng 11% so với tháng trước, lên 81.3 tỷ USD trong tháng 6.

Đáng chú ý, thâm hụt thương mại với Hàn Quốc gần như tăng gấp đôi so với tháng 5 và lên mức cao kỷ lục. Trong khi đó, nhập khẩu từ Nhật Bản tăng mạnh khiến thâm hụt thương mại song phương tăng tới 315% so với tháng trước, bất chấp nỗ lực của chính quyền Trump nhằm thu hẹp mất cân bằng thương mại thông qua các biện pháp thuế quan.

Các nhà bán lẻ Mỹ đã chủ động nhập hàng sớm hơn thường lệ để tích trữ trước khi mức thuế mới có hiệu lực trong tháng 7.

Điều này khiến thâm hụt thương mại của Mỹ với 12 đối tác châu Á trong 6 tháng đầu năm tăng lên 417 tỷ USD, cao hơn 6% so với cùng kỳ năm trước.

Ở quy mô toàn nền kinh tế, thâm hụt thương mại hàng hóa và dịch vụ của Mỹ trong tháng 6 thu hẹp nhờ xuất khẩu dịch vụ tăng mạnh hơn nhập khẩu dịch vụ.

Trong tháng, xuất khẩu dầu thô và dầu nhiên liệu của Mỹ lần lượt giảm 5.7 tỷ USD và 1.6 tỷ USD, trong khi xuất khẩu vàng phi tiền tệ tăng 3.4 tỷ USD.

Ở chiều nhập khẩu, kim ngạch nhập khẩu thiết bị viễn thông tăng 1.1 tỷ USD, còn nhập khẩu dược phẩm giảm 1.9 tỷ USD.

Ông Daniel Hackett, đối tác tại công ty tư vấn Hackett Associates, cho biết mùa cao điểm vận chuyển hàng hóa của Mỹ đã thay đổi trong những năm gần đây. Nếu trước đây chủ yếu phục vụ nhu cầu tựu trường thì hiện nay còn chịu tác động từ nhiều yếu tố bên ngoài, đặc biệt là chính sách thuế quan.

“Năm nay cũng không ngoại lệ. Lo ngại về thuế quan khiến doanh nghiệp tiếp tục đẩy mạnh nhập khẩu sớm. Chúng tôi cho rằng hoạt động này sẽ duy trì ở mức cao trong giai đoạn từ tháng 5 đến tháng 7 và có thể kéo dài tới giữa tháng 8”, ông nói với Nikkei Asia.

Mặc dù tỷ trọng hàng hóa Trung Quốc trong tổng nhập khẩu của Mỹ đã giảm trong nhiều năm qua, giá trị nhập khẩu từ nền kinh tế lớn thứ hai thế giới vẫn tăng trong tháng 6, khiến thâm hụt thương mại giữa hai nước tiếp tục nới rộng.

Tháng trước, Tổng thống Donald Trump áp thuế 10-12.5% đối với hàng hóa từ 60 đối tác thương mại sau khi mức thuế đồng loạt 10% hết hiệu lực vào ngày 24/07.

Các mức thuế mới áp dụng với nhiều nền kinh tế châu Á, bao gồm Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc, với lý do các nước này chưa ngăn chặn hiệu quả hàng hóa được sản xuất bằng lao động cưỡng bức.

Bên cạnh đó, Washington vẫn đang tiến hành các cuộc điều tra riêng đối với 16 quốc gia khác về tình trạng dư thừa công suất sản xuất, có thể mở đường cho các mức thuế mới trong thời gian tới.

Một nhóm doanh nghiệp nhỏ tại Mỹ cũng đã khởi kiện các mức thuế mới theo Điều khoản 301 của Đạo luật Thương mại, cho rằng chính quyền Trump đã mở rộng một công cụ vốn chỉ nhằm xử lý các tranh chấp thương mại cụ thể thành một cơ chế áp thuế trên phạm vi toàn cầu.

Trước đó, hồi tháng 2, Tòa án Tối cao Mỹ đã bác bỏ nỗ lực đầu tiên của ông Trump trong việc áp thuế diện rộng bằng cách viện dẫn các quyền hạn khẩn cấp.

Ông Jeremy Schwartz, chuyên gia kinh tế cấp cao của Nomura tại Mỹ, cho rằng sự bất ổn về thuế quan đang khiến việc điều chỉnh theo yếu tố mùa vụ trở nên khó khăn hơn.

“Có rất nhiều biến động và bất định trong các điều chỉnh mùa vụ vì những yếu tố này”, ông nói, đồng thời dự báo mức thuế bình quân của Mỹ sẽ còn giảm trong tương lai.

Làn sóng đầu tư xây dựng trung tâm dữ liệu phục vụ AI cũng làm gia tăng mạnh nhu cầu đối với các thiết bị điện, phần lớn được nhập khẩu từ Đài Loan – một trong những trung tâm sản xuất chip tiên tiến lớn nhất thế giới.

Trong 6 tháng đầu năm, nhập khẩu từ Đài Loan tăng vọt, khiến thâm hụt thương mại song phương của Mỹ gần như tăng gấp đôi, từ 56 tỷ USD cùng kỳ năm ngoái lên 107 tỷ USD.

Nhập khẩu từ Hàn Quốc cũng tăng mạnh nhờ nhu cầu liên quan đến AI. Thâm hụt thương mại của Mỹ với Hàn Quốc trong nửa đầu năm 2026 tăng 14% so với cùng kỳ, lên 35.7 tỷ USD.

Ông Schwartz cho biết ngoài nhóm công nghệ, nhu cầu đối với các loại máy móc, thiết bị công nghiệp và vận tải cũng đang tăng lên nhưng chưa được thị trường chú ý nhiều.

Cuộc xung đột với Iran cũng ảnh hưởng đến thương mại toàn cầu khi việc eo biển Hormuz gần như bị phong tỏa đã làm gián đoạn chuỗi cung ứng dầu mỏ, phân bón, khí heli và vật liệu đóng gói, đồng thời đẩy giá năng lượng tăng mạnh.

Theo số liệu mới nhất, kinh tế Mỹ chỉ tăng trưởng 1.5% trong quý II, thấp hơn dự báo của các nhà kinh tế. Nhập khẩu tăng mạnh khiến thâm hụt thương mại nới rộng, trong khi lượng hàng tồn kho tiếp tục giảm do nhu cầu đầu tư cho hạ tầng AI vẫn ở mức rất cao.

Vương Đông