UAE rời OPEC, rủi ro mới cho giá dầu?

UAE rời OPEC, rủi ro mới cho giá dầu?

Việc Các Tiểu vương quốc Ả-rập Thống nhất (UAE) rời OPEC trong tuần này sẽ làm suy yếu ảnh hưởng của liên minh này – cũng như vai trò dẫn dắt của Ả-rập Xê-út – trên thị trường dầu mỏ, một diễn biến có thể gây áp lực giảm giá dầu về dài hạn.

UAE là thành viên có ảnh hưởng lớn thứ hai trong OPEC sau Ả-rập Xê-út. Đây là một trong số ít quốc gia, cùng với Riyadh, sở hữu công suất dự phòng đáng kể – yếu tố then chốt giúp điều tiết giá và ứng phó với các cú sốc nguồn cung, theo ông Jorge León, Trưởng bộ phận phân tích địa chính trị tại Rystad Energy.

Công suất dự phòng là phần sản lượng có thể nhanh chóng đưa vào khai thác khi xảy ra khủng hoảng. Ả-rập Xê-út và UAE hiện kiểm soát phần lớn công suất dự phòng toàn cầu, hơn 4 triệu thùng/ngày, khiến họ có sức ảnh hưởng lớn trong những giai đoạn thị trường căng thẳng.

“Việc UAE rời đi đồng nghĩa loại bỏ một trụ cột cốt lõi trong khả năng điều tiết thị trường của OPEC”, ông León nhận định. Ông cho rằng OPEC sẽ trở nên “yếu đi về mặt cấu trúc” sau động thái này.

Đây cũng là đòn giáng vào Ả-rập Xê-út khi làm suy giảm khả năng điều hành OPEC, theo ông David Goldwyn, cựu đặc phái viên năng lượng quốc tế của Bộ Ngoại giao Mỹ.

Ả-rập Xê-út vẫn có thể điều tiết thị trường nhờ công suất dự phòng riêng, nhưng sẽ “yếu thế hơn” khi UAE không còn là thành viên, ông nói.

Quyết định của UAE được đưa ra sau nhiều tuần bị Iran – một thành viên khác – tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái. Các cuộc tấn công vào tàu thuyền tại Eo biển Hormuz đã hạn chế xuất khẩu dầu của UAE, đe dọa nền tảng kinh tế của nước này.

Tuy nhiên, UAE không cho rằng chiến tranh là nguyên nhân trực tiếp. Bộ trưởng Năng lượng Suhail Al Mazrouei cho biết thời điểm rút lui được lựa chọn nhằm giảm thiểu tác động đến các nước sản xuất khác trong nhóm.

Trong ngắn hạn, việc UAE rời OPEC có thể chưa tác động đáng kể đến thị trường, đặc biệt khi Eo biển Hormuz vẫn đóng cửa. Giá dầu gần như không phản ứng trước thông tin này.

Tuy nhiên, theo ông John Kilduff, nhà sáng lập Again Capital, về dài hạn, động thái này có thể gây áp lực giảm giá dầu, do làm suy yếu sự phối hợp giữa các nhà sản xuất – yếu tố cần thiết để giữ giá không giảm sâu khi dư cung xuất hiện.

UAE muốn có thêm quyền tự chủ trong quyết định sản lượng để đạt mục tiêu nâng công suất lên 5 triệu thùng/ngày vào năm 2027.

Theo ông Andy Lipow, Chủ tịch Lipow Oil Associates, UAE đã không hài lòng với nhiều năm phải cắt giảm sản lượng theo dẫn dắt của Ả-rập Xê-út, trong khi Iraq và Nga thường xuyên vượt hạn ngạch.

“Khi xung đột Mỹ-Iran kết thúc và Eo biển Hormuz mở lại, tôi cho rằng UAE sẽ khai thác tối đa sản lượng, tận dụng toàn bộ công suất dự phòng”, ông nói.

Thị trường cũng có thể mất đi “tấm đệm” mà Ả-rập Xê-út thường tạo ra để giữ giá không giảm quá sâu khi nhu cầu yếu và dư cung lớn, ông Goldwyn nhận định.

“Rủi ro biến động giá dầu sẽ tăng đáng kể sau quyết định này”, ông nói. “Nhưng khi thị trường cần hợp tác, việc UAE rời OPEC không có nghĩa họ sẽ không tiếp tục phối hợp với OPEC”.

Vương Đông