Dấu hiệu thiếu hụt bạc trầm trọng ở Mỹ: Người bán chê tiền, xua đuổi “thượng đế”

Dấu hiệu thiếu hụt bạc trầm trọng ở Mỹ: Người bán chê tiền, xua đuổi “thượng đế”

Khi các nhà bán lẻ bạc hàng đầu nước Mỹ xua đuổi khách hàng, đó là tín hiệu cho thấy một cuộc khủng hoảng nguồn cung nghiêm trọng đang diễn ra. Nhu cầu của người mua quá lớn khiến người bán mới là “thượng đế”, có quyền ra giá và đặt điều kiện.

Ảnh minh hoạ từ AI

Tháng 1/2026, thị trường kim loại quý chứng kiến những hiện tượng chưa từng có tiền lệ. Trong khi giá bạc trên sàn giao dịch phái sinh trồi sụt quanh mốc kỷ lục 90 USD/ounce, thì thị trường bạc vật chất lại dần rơi vào trạng thái tê liệt.

Hai thông tin chấn động liên tiếp được công bố: Cục Đúc tiền Mỹ (US Mint) thông báo ngừng bán các sản phẩm chủ lực và Tập đoàn APMEX – nhà bán lẻ kim loại quý trực tuyến lớn nhất nước Mỹ – từ chối các đơn hàng nhỏ lẻ.

Những động thái này là những triệu chứng lâm sàng của một căn bệnh trầm trọng: sự đứt gãy của chuỗi cung ứng bạc vật chất.

Thị trường phái sinh bạc giấy trên sàn Comex vẫn mua bán sôi động, giá vẫn nhảy múa từng giây, nhưng để mua được một đồng xu bạc không còn là chuyện đơn giản.

Sự bất lực của “cỗ máy in tiền” quốc gia

Ngày 14/01/2026, Cục Đúc tiền Mỹ đã chính thức treo biển “tạm ngừng phục vụ” đối với các sản phẩm tiền xu bạc sưu tầm và quan trọng hơn là dòng sản phẩm American Silver Eagle danh tiếng.

“Do chi phí kim loại đầu vào, chúng tôi đang xem xét điều chỉnh giá đối với tất cả các sản phẩm tiền xu sưu tầm. Ngoài ra, do giá bạc đang tăng nhanh, các sản phẩm tiền xu bạc có thể sẽ bị tạm ngừng bán để chờ cập nhật giá mới”, thông báo có đoạn viết

Lý do chính thức được đưa ra là để điều chỉnh lại giá bán trong bối cảnh chi phí kim loại tăng nhanh. Tuy nhiên, nếu nhìn sâu vào cơ chế vận hành của một xưởng đúc tiền quốc gia, thông báo này ẩn chứa một sự thừa nhận về sự thất bại của cơ chế định giá.

Cục Đúc tiền là một cơ quan thuộc chính phủ liên bang, hoạt động theo cơ chế “cộng thêm chi phí”. Cụ thể, Cục này mua phôi bạc từ các nhà cung cấp tư nhân, dập thành xu và bán ra với một mức lợi nhuận nhỏ. Trong một thị trường hoạt động bình thường, khi giá bạc tăng, Cục Đúc tiền chỉ việc tăng giá bán tương ứng.

Việc Cục Đúc tiền phải ngừng bán cho thấy cơ quan này đang rơi vào tình trạng không thể định giá. Giá giao ngay trên sàn Comex (khoảng 90 USD) đã mất đi tính liên kết với giá thực tế mà các nhà cung cấp phôi bạc yêu cầu.

Khi Cục Đúc tiền gọi điện cho các nhà cung cấp để đặt mua phôi theo giá niêm yết trên sàn, câu trả lời họ nhận được có thể là sự từ chối hoặc một mức giá cao hơn rất nhiều do tình trạng thiếu hụt bạc.

Sản phẩm tiền xu sưu tầm của Cục Đúc tiền Mỹ – Ảnh: US Mint.

Chính phủ Mỹ, với tư cách là một đơn vị sản xuất, đã bị thị trường định giá cao hơn khả năng chi trả hoặc khả năng tiếp cận nguồn cung. Sự kiện này gửi đi một thông điệp cảnh tỉnh: Giá trên bảng điện tử chỉ là con số ảo cho bạc ảo (hợp đồng phái sinh). Giá bạc thật cao hơn rất nhiều, và người bán buộc phải đóng cửa khi không thể nhập hàng tồn kho với mức giá mong muốn.

APMEX và nghịch lý “xua đuổi khách hàng”

Nếu Cục Đúc tiền là đại diện cho khối nhà nước, thì APMEX là hàn thử biểu chính xác nhất cho khối kinh doanh bạc tư nhân. Trong lá thư gửi khách hàng ngày 18/01/2026, CEO Ken Lewis đã công bố những thông tin cho thấy tình trạng căng thẳng tột độ của nguồn cung và nhu cầu tưởng như vô tận của khách hàng.

Bức thư liệt kê một số thông tin về hoạt động kinh doanh của APMEX cho thấy biến động nóng sốt của thị trường bạc. Theo đó, ở chiều bán ra, số lượng đơn hàng tuần vừa qua cao gấp đôi mức trung bình thường lệ, tăng 40% so với tuần liền trước, và là mức cao thứ 4 trong lịch sử hoạt động của công ty.

Trong khi đó, ở chiều mua vào, công ty đã nâng hạn mức giao dịch tối thiểu lên 10,000 USD, số đơn hàng giảm 20% nhưng giá trị mua vào vẫn tăng và thuộc top 5 cao nhất lịch sử

Tỷ trọng doanh thu từ bạc trên tổng doanh thu lập đỉnh cao nhất mọi thời đại và nhân viên công ty đã phải làm ngoài giờ và làm cả cuối tuần để phục vụ khách hàng.

Từ thực tế đó, CEO của APMEX đã đưa ra những chính sách đi ngược lại mọi nguyên tắc kinh doanh thông thường: Áp dụng mức đơn hàng tối thiểu là 500 USD cho các giao dịch trực tuyến.

CEO Ken Lewis giải thích rằng các đơn hàng nhỏ lẻ chiếm tới 50% tổng số lượng đơn hàng nhưng lại gây áp lực lớn lên hệ thống vận hành đang quá tải.

Thông thường khi khách hàng có nhu cầu, doanh nghiệp sẽ thuê thêm nhân công, yêu cầu tăng ca, mở rộng mặt bằng, … tóm lại là phải tìm mọi cách để đáp ứng.

Việc một doanh nghiệp từ chối 50% lượng đơn hàng là hành động “cắt bỏ tứ chi để cứu cơ thể”. Trong bối cảnh nhu cầu mua bạc tăng vọt, APMEX không còn coi trọng việc mở rộng thị phần và tối đa hóa doanh thu mà chuyển sang chế độ sinh tồn: bảo vệ kho hàng và ưu tiên phục vụ các “cá mập” thay vì các nhà đầu tư nhỏ lẻ.

Một chi tiết đáng báo động nhất trong thư của CEO APMEX là việc sản lượng của xưởng đúc nội bộ đã sụt giảm tới 50%. Xưởng này sản xuất 90% các sản phẩm mang thương hiệu APMEX.

Trong sản xuất công nghiệp, nếu có đủ nguyên liệu, các nhà máy sẽ chạy hết công suất 24/7 để đáp ứng đơn hàng. Việc sụt giảm 50% sản lượng chỉ có thể giải thích bằng một lý do duy nhất: thiếu nguyên liệu thô (bạc bi – silver grain/shot).

Các nhà tinh luyện đã không còn đủ bạc hạt để cung cấp cho các xưởng đúc tư nhân, hoặc dòng chảy kim loại đã bị hút sang các thị trường khác có giá cao hơn như Thượng Hải.

Trong khi giá bạc ở sàn COMEX còn loanh quanh 92 USD/ounce, giá bạc ở sàn SHFE (Thượng Hải) đã là 23,000 RMB/kg. Quy đổi theo tỷ lệ 1 kg = 32.15 ounce và 1 USD = 7 RMB, giá bạc tại Thượng Hải hiện là 102 USD/ounce.

Do không thể sản xuất đủ bạc, thời gian chờ giao hàng khi mua trong tuần này sẽ lâu hơn 3-5 ngày so với tuần trước, CEO của APMEX cho hay.

Website của APMEX niêm yết mức giá khoảng 110 USD cho một đồng xu American Eagle 1 ounce.

Một chỉ dấu khác cho thấy sự thiếu hụt nguồn cung là chính sách từ chối nhận đơn đặt hàng trước (pre-sale) quá 30 ngày.

Thông thường, việc nhận tiền trước – giao hàng sau rất có lợi cho doanh nghiệp, giúp chốt được doanh thu và đảm bảo dòng tiền. Tuy nhiên, CEO của APMEX tuyên bố công ty sẽ không bán trước các sản phẩm có thời gian chờ quá 30 ngày vì “có quá nhiều sự không chắc chắn”.

Điều này đồng nghĩa với việc nhà bán lẻ bạc lớn nhất nước Mỹ không còn tin tưởng vào khả năng nhập được hàng trong tương lai gần.

APMEX không biết liệu 30 ngày nữa có còn bạc để giao hay không, và quan trọng hơn, họ không biết giá nhập vào sẽ là bao nhiêu. Chuỗi cung ứng đã trở nên mong manh đến mức các kế hoạch kinh doanh trung hạn (trên 1 tháng) trở nên bất khả thi.

Sự tách rời của hai thế giới

Những dữ liệu từ Cục Đúc tiền Mỹ và APMEX đã vẽ nên bức tranh toàn cảnh về một thị trường đang bị chia cắt làm đôi.

Một bên là thị trường giấy với mức giá niêm yết khoảng 90 – 94 USD/ounce, nơi các giao dịch diễn ra suôn sẻ trong tích tắc trên màn hình máy tính.

Một bên là thị trường vật chất, nơi giá thực tế để sở hữu một ounce bạc đã vượt 100 USD, nơi cơ quan chính phủ chuyên trách về tiền xu phải dừng bán tiền xu, nơi nhà máy tư nhân giảm 50% công suất vì thiếu nguyên liệu, và nơi người mua phải có ít nhất 500 USD mới được bước qua cửa.

Khi người bán bắt đầu “chê tiền” và dựng rào cản với khách hàng, đó là lúc tiền tệ mất dần quyền lực trước tài sản thực.

Trong một cuộc khủng hoảng nguồn cung, khả năng sở hữu vật chất quan trọng hơn nhiều so với mức giá ghi trên giấy tờ. Đừng đợi đến khi các cửa hàng treo biển “hết hàng” hoàn toàn mới nhận ra giá trị của việc nắm giữ tài sản thực.

Đức Quyền