Cổ phiếu AI lại lao dốc: Điều gì đang khiến Phố Wall hoảng loạn?

Cổ phiếu AI lại lao dốc: Điều gì đang khiến Phố Wall hoảng loạn?

Các nhà đầu tư công nghệ vốn nổi tiếng thiếu kiên nhẫn. Nhưng lần này, sự sốt ruột đã chuyển thành thất vọng khi khoản tiền khổng lồ họ đổ vào cuộc đua AI vẫn chưa mang lại mức tăng trưởng lợi nhuận như kỳ vọng.

Chỉ số Nasdaq Composite nhuốm sắc đỏ trong phiên giao dịch ngày 26/06, sau khi thị trường Hàn Quốc tiếp tục chứng kiến một đợt bán tháo mạnh khiến chỉ số Kospi mất 5.8%. Nasdaq đã giảm 5 phiên liên tiếp và hiện thấp hơn hơn 6% so với mức đỉnh lịch sử thiết lập hôm 02/06.

Sự thận trọng của giới đầu tư không phải không có cơ sở. Định giá của các cổ phiếu AI đã tăng vọt trong nhiều năm qua, chủ yếu dựa trên kỳ vọng về tiềm năng tương lai thay vì mức tăng trưởng lợi nhuận thực tế – yếu tố vốn là động lực cốt lõi thúc đẩy giá cổ phiếu.

Điều đáng nói là nhu cầu đối với AI không hề suy yếu, thậm chí còn bùng nổ. Tuy nhiên, tốc độ phát triển quá nhanh của ngành buộc các doanh nghiệp phải chi hàng chục tỷ USD và vay nợ quy mô lớn để xây dựng hạ tầng AI, trong khi lợi nhuận chưa thể cải thiện ngay lập tức.

Bản thân các “đại gia” công nghệ cũng không hoàn toàn có lỗi. AI đang trở thành lĩnh vực cực kỳ tốn kém. Cơn sốt xây dựng trung tâm dữ liệu kéo theo nhu cầu khổng lồ đối với các loại chip hiệu năng cao, vượt xa khả năng cung ứng của ngành bán dẫn.

Hệ quả là giá chip leo thang chóng mặt, tạo nên một bức tranh phân hóa rõ nét trong ngành AI. Các nhà sản xuất chip hưởng lợi lớn, trong khi những doanh nghiệp phát triển mô hình AI lại chịu áp lực chi phí ngày càng cao.

Microsoft và Meta hiện đã rơi vào thị trường giá xuống (bear market), mất khoảng 20% giá trị so với đỉnh gần nhất. Những thành viên còn lại trong nhóm “Magnificent Seven” gồm Amazon, Apple, Alphabet, Nvidia và Tesla cũng đều đã bước vào vùng điều chỉnh khi giảm ít nhất 10% so với các mức đỉnh gần đây.

Sự đối lập này thể hiện rất rõ trong tuần qua. Apple thông báo tăng giá MacBook và iPad do chi phí bộ nhớ tăng mạnh, khiến cổ phiếu giảm hơn 6% trong phiên giao dịch ngày thứ Năm. Trái ngược hoàn toàn, Micron – nhà sản xuất chip nhớ và bộ nhớ lưu trữ – tăng gần 16% sau khi công bố kết quả kinh doanh vượt xa kỳ vọng, nhờ nhu cầu bùng nổ đối với chip phục vụ AI.

Diễn biến này đang khiến cả ngành công nghệ phải chững lại. Theo New York Times, OpenAI đang cân nhắc hoãn kế hoạch IPO do lo ngại biến động trên thị trường chứng khoán có thể khiến công ty khó đạt được mức định giá mục tiêu 1,000 tỷ USD.

Tại Hàn Quốc, nơi gần một nửa giá trị chỉ số Kospi đến từ hai tập đoàn Samsung Electronics và SK Hynix, thị trường đã phải kích hoạt cơ chế ngắt mạch (circuit breaker) thêm một lần nữa trong ngày thứ Sáu, khiến giao dịch bị tạm dừng 20 phút.

Kospi – vốn đã tăng khoảng 90% từ đầu năm – liên tục biến động dữ dội trong tuần này: giảm 10% vào thứ Ba, tăng lần lượt 5% và 3% trong hai phiên kế tiếp, rồi lại lao dốc mạnh trong phiên cuối tuần.

Trong nhiều năm qua, nhóm cổ phiếu công nghệ là động lực chính kéo thị trường chứng khoán Mỹ đi lên. Dù đang điều chỉnh, riêng ngành bán dẫn vẫn tăng trưởng đủ mạnh để chiếm khoảng 19% tổng vốn hóa của chỉ số S&P 500.

Tuy nhiên, lợi suất trái phiếu gia tăng cùng khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tiếp tục nâng lãi suất trong những tháng tới có thể tạo thêm áp lực lên nhóm công nghệ – lĩnh vực đặc biệt nhạy cảm với chi phí vốn tăng cao.

Nếu đợt điều chỉnh của cổ phiếu công nghệ tiếp tục lan rộng thành một làn sóng bán tháo, phần còn lại của thị trường sẽ phải gánh vác vai trò dẫn dắt. Điểm tích cực là các nhóm ngành ngoài công nghệ đều tăng điểm trong tuần này.

Nhờ đó, dù chịu sức ép từ nhóm công nghệ, chỉ số S&P 500 hiện vẫn chỉ còn cách đỉnh lịch sử hơn 3%.

Trong khi đó, các nhà đầu tư cổ phiếu công nghệ vẫn đang bước đi đầy thận trọng, cố gắng vượt qua tháng 6 mà không phải trả giá quá đắt cho cơn sốt AI.

Vương Đông