EU phản đối kế hoạch áp thuế mới của Mỹ, cảnh báo nguy cơ leo thang căng thẳng thương mại

EU phản đối kế hoạch áp thuế mới của Mỹ, cảnh báo nguy cơ leo thang căng thẳng thương mại

Liên minh châu Âu (EU) đã lên tiếng phản đối kế hoạch áp thuế mới của chính quyền Tổng thống Donald Trump, cho rằng các biện pháp này thiếu cơ sở và có thể làm tổn hại đến các cam kết thương mại giữa hai bên.

Động thái mới được Washington đưa ra trong bối cảnh chính quyền ông Trump đang tìm cách khôi phục một loạt biện pháp thuế quan quy mô lớn sau những trở ngại pháp lý gần đây. Lần này, Nhà Trắng viện dẫn mục tiêu chống lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng toàn cầu làm cơ sở để áp thuế bổ sung đối với hàng hóa nhập khẩu từ khoảng 60 nền kinh tế.

Theo đề xuất của Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR), các đối tác thương mại của Mỹ sẽ phải chịu mức thuế bổ sung từ 10% đến 12.5%, tùy thuộc vào đánh giá của Washington về hiệu quả thực thi các biện pháp chống lao động cưỡng bức tại từng quốc gia.

Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer cho rằng nhiều đối tác thương mại lớn vẫn chưa xử lý triệt để các sản phẩm được sản xuất bằng lao động cưỡng bức, tạo ra môi trường cạnh tranh không công bằng đối với doanh nghiệp và người lao động Mỹ.

Tuy nhiên, lập luận này đã vấp phải phản ứng mạnh từ Brussels. Người phát ngôn của Ủy ban châu Âu (EC) cho rằng các mức thuế mới là “không chính đáng” và đi ngược lại tinh thần hợp tác thương mại xuyên Đại Tây Dương.

Ông Bernd Lange, Chủ tịch Ủy ban Thương mại Quốc tế của Nghị viện châu Âu, thậm chí còn chỉ trích gay gắt hơn khi gọi những cáo buộc liên quan đến lao động cưỡng bức mà Mỹ sử dụng để biện minh cho việc áp thuế là “hoàn toàn phi lý”.

Theo ông Lange, sau những thất bại pháp lý gần đây, chính quyền ông Trump đang tìm kiếm các cơ sở pháp lý mới để duy trì chính sách bảo hộ thương mại. Ông cho rằng Washington dường như đang tận dụng mọi lý do có thể để hợp thức hóa các mức thuế hiện hành hoặc chuẩn bị cho các biện pháp thuế mới trong tương lai.

Theo đề xuất của USTR, EU, Vương quốc Anh, Canada và Mexico sẽ phải chịu mức thuế bổ sung 10%. Mỹ cho rằng các nền kinh tế này đã có quy định nhằm ngăn chặn lao động cưỡng bức nhưng hiệu quả thực thi vẫn chưa đáp ứng yêu cầu của Washington. Các quốc gia còn lại trong danh sách có thể phải đối mặt với mức thuế lên tới 12.5%.

EU bác bỏ hoàn toàn cách đánh giá này. Ông Lange cho biết khối đã ban hành vào cuối năm 2024 bộ quy định được xem là nghiêm ngặt nhất thế giới đối với các sản phẩm có liên quan đến lao động cưỡng bức. Các doanh nghiệp châu Âu hiện cũng phải tuân thủ những yêu cầu khắt khe về minh bạch chuỗi cung ứng và truy xuất nguồn gốc hàng hóa.

Brussels cũng nhấn mạnh rằng lập trường của EU dựa trên các thỏa thuận thương mại đã đạt được với Mỹ trước đó. Theo một thỏa thuận được ký kết trong năm ngoái, thuế nhập khẩu của Mỹ đối với hàng hóa châu Âu được giới hạn ở mức 15%, đổi lại EU sẽ từng bước dỡ bỏ một số rào cản thương mại. Tuy nhiên, nhiều nội dung của thỏa thuận này vẫn chưa hoàn tất quá trình phê chuẩn.

Không chỉ EU, Trung Quốc cũng chỉ trích kế hoạch của Washington, cho rằng các mức thuế mới mang tính đơn phương và bác bỏ những cáo buộc về lao động cưỡng bức mà Mỹ sử dụng làm cơ sở cho các biện pháp thương mại.

Trong khi đó, USTR cho biết sẽ áp dụng một số ngoại lệ đối với các lĩnh vực được coi là chiến lược hoặc nhạy cảm như năng lượng, đất hiếm, một số kim loại quan trọng, nông sản và linh kiện hàng không. Cơ quan này cũng mở giai đoạn tham vấn công khai đến ngày 6/7 trước khi tổ chức các phiên điều trần tại Washington để hoàn thiện đề xuất.

Diễn biến mới cho thấy nguy cơ căng thẳng thương mại giữa Mỹ và các đối tác lớn đang gia tăng trở lại. Nếu được triển khai, kế hoạch thuế quan của chính quyền ông Trump không chỉ ảnh hưởng đến quan hệ kinh tế giữa Mỹ và châu Âu mà còn có thể làm gia tăng các tranh chấp thương mại trên phạm vi toàn cầu trong bối cảnh kinh tế thế giới vẫn đối mặt với nhiều bất ổn.

Vương Đông